ดร.ปรีชา พิณทอง

กุมภาพันธ์ 6, 2019 | ทิดเขียว

ทีมงานอีสานร้อยแปดไม่พูดถึงประวัติของปราชย์บุคคลท่านนี้ไม่ได้ เพราะท่านได้สร้างผลงานที่เกี่ยวข้องกับภูมิปัญญา วิถีชีวิตของคนอีสานไว้หลายอย่างมาก หนึ่งในนั้นคือหนังสือ สารานุกรมอีสาน-ไทย-อังกฤษ ที่ท่านได้เขียนเอาไว้และเมตตาให้ทีมงานอีสานร้อยแปดนำมาสานต่อ โดยตั้งต้นเป็นฐานข้อมูลภาษาอีสาน และนำมาพัฒนาต่อเป็นพจนานุกรมภาษาอีสานออนไลน์เผยแพร่ให้ทุกคนเข้าถึงได้ง่ายยิ่งขึ้น และมีคำศัพท์ใหม่ๆเพิ่มมากยิ่งขึ้นตามยุคสมัยโดยได้รับความร่วมมือจากสมาชิกเว็บไซท์ของเรา ที่ช่วยกันเข้ามาเพิ่มข้อมูล

ด้วยความที่เป็นนักปราชย์แห่งดินแดนภาคอีสาน ถึงแม้เวลาจะผ่านไปกว่าศตวรรษตัวของท่านจะไม่อยู่แล้ว แต่ผลงานนั้นยังคงอยู่ให้ลูกหลานได้ศึกษา  ประวัติของ ดร.ปรีชา พิณทอง ท่าน เกิดเมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน 2457 ณ บ้านโพนทอง หมู่ที่ 6 ตำบลบ้านไทย อำเภอเขื่องใน จังหวัดอุบลราชธานี  เป็นบุตรของนายตา และนางคำ พิณทอง มีพี่น้องทั้งหมด 9 คน เริ่มเรียนระดับประถมศึกษาที่โรงเรียนบ้านโพนทอง การเรียนดีมากแต่ฐานะยากจนจึงบวชเรียน
เป็นสามเณรที่วัดหอไตร อำเภอเขื่องใน ได้เล่าเรียนการอ่านอักษรโบราณ ทั้งตัวไทยเดิม ตัวลาว และตัวไทยน้อยอย่างแตกฉาน

  • พ.ศ. 2473-2475 สอบได้นักธรรมตรี นักธรรมโท นักธรรมเอก ในขณะที่ยังเป็นสามเณร
  • พ.ศ. 2480 เมื่อย้ายมาจำพรรษาที่วัดป่าใหญ่ (มหาวนาราม) สอบได้เปรียญสามประโยค และได้รับแต่งตั้งให้เป็นครูสอนธรรม
  • พ.ศ. 2484 ได้รับแต่งตั้งเป็นเจ้าอาวาสวัดกลาง
  • พ.ศ. 2495 ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นศึกษาจังหวัดอุบลราชธานี ทำหน้าที่เกี่ยวกับการศึกษาของพระภิกษุสามเณร เช่น การเรียนนักธรรม เรียนบาลี
  • พ.ศ. 2499 สอบได้เปรียญเก้าประโยค ซึ่งถือว่าเป็นเปรียญสูงสุดของฝ่ายสงฆ์ ได้รับการยกย่องจากทุกสารทิศในวงการสงฆ์ เพราะเป็นพระชนบทที่ไม่ได้ไปร่ำเรียนในสำนักกรุงเทพฯ แต่สอบได้ สมณศักดิ์ครั้งสุดท้ายคือ เจ้าคุณพระศรีธรรมโสภณ
  • พ.ศ. 2505 ลาสิกขาบท

หลังจากลาสิกขาบทได้ออกมาประกอบอาชีพส่วนตัวโดยตั้งโรงพิมพ์ศิริธรรม ด้วยเหตุที่มีใจรักในวัฒนธรรมอีสาน วรรณคดีอีสาน ต้องการเผยแพร่ให้ผู้อื่นได้อ่านได้ศึกษาด้วยความเชี่ยวชาญในศาสตร์หลายสาขาโดยเฉพาะที่เกี่ยวข้องกับชาวอีสาน จึงได้แต่งหนังสือมากมายออกมาเผยแพร่ เช่น

  • ประเพณีไทยโบราณอีสาน
  • ภาษิตโบราณอีสาน
  • มนต์โบราณอีสาน เล่ม 1 เล่ม 2
  • รวมวรรณคดีอีสาน เล่ม 1 เล่ม 2
  • ขูลู-นางอั้ว
  • ผาแดง-นางไอ่
  • เวสสันดรคำโคลง
  • สังข์ศิลป์ชัย
  • สวดมนต์แปล
  • กาพย์ปู่สอนหลาน – หลานสอนปู่
  • สิริจันโทวาทยอดคำสอน
  • สวดมนต์เจ็ดตำนาน
  • นกจอกน้อย
  • ท้าวก่ำกาดำ
  • ไขภาษิตโบราณอีสาน
  • ท้าวฮุ่ง-หรือเจือง
  • สารานุกรม อีสาน-ไทย-อังกฤษ

ประวัติการทำงาน

  • พ.ศ. 2480 – 2494 เป็นครูสอนนักธรรมบาลีประจำสำนักนักเรียนวัดมณีวนาราม วัดสุปัฏนารามและวัดกลางอุบลราชธานี
  • พ.ศ. 2490 ได้เป็นประธานขออนุญาตตั้งโรงเรียนมัธยมขึ้นที่วัดมณีวนาราม ให้ชื่อโรงเรียนว่า โรงเรียนอุบลวิทยากร
  • พ.ศ. 2499 ได้ทำถนนกว้าง 6 เมตร ยาว 9 กิโลเมตรจาก บ้านโพนทองถึงบ้านกอก
  • พ.ศ. 2500 ได้พัฒนาภายในบ้านโพนทอง โดยแบ่งที่ดินให้ครัวเรือนละ 200 ตารางเมตร มีครอบครัว 200 เศษ
  • พ.ศ. 2501 ได้สร้างโรงเรียนนักธรรมบาลีและโรงเรียนมัธยมขึ้น 2 หลัง ด้วยเครื่องไม้จริง หลังคามุงสังกะสี กว้าง 8 เมตร ยาว 32 เมตร
  • พ.ศ. 2506 ได้สร้างสถานีอนามัยชั้นสองขึ้น 1 หลัง ที่บ้านโพนทอง

เกียรติประวัติ

  • พ.ศ. 2528 สำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติได้ประกาศเกียรติคุณให้เป็นผู้มีผลงานดีเด่นทางด้านวัฒนธรรม
  • พ.ศ. 2528 มหาวิทยาลัยรามคำแหง ได้มอบปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาวิชาภาษาไทย เนื่องจากเป็นผู้ทรงคุณวุฒิที่มีผลงานทางวิชาการแสดงเอกลักษณ์ไทย มีความรู้ความสามารถดีเด่นหาได้ยาก โดยเฉพาะงานบุกเบิกวรรณกรรมท้องถิ่นอีสาน ผลงานที่สำคัญคือ การอ่านอักษรไทยอีสานโบราณทั้งอักษรตัวธรรมและอักษรไทยน้อย แล้วถ่ายทอดเป็นอักษรไทยปัจจุบัน และเรียบเรียงตำราวิชาการทั้งคดีโลกและคดีธรรม

ขอบคุณข้อมูลจาก : https://www.isangate.com/new/artist-isan/205-preecha-pinthong.html


กรุณาแสดงความคิดเห็นของคุณ

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น