ภาษาอีสานทั้งหมด 5388 - 5397 จาก 17431
-
ถ้า
แปลว่า : รอ คอย รอสิ่งที่ยังไม่มีไม่มา ว่า ถ้า อย่างว่า ยังบ่ทันเห็นหีเสียกโค็ยไว้ถ้า (ภาษิต) เฮาจักเดินเดียวดั้นพอประมาณคืนคอบ น้องค่อยตุ้มไพร่ฟ้าถนอมถ้าบ่นานดอกนา (สังข์). -
ถ้า
แปลว่า : เพื่อ เลี้ยงหญิงไว้รอชาย เลี้ยงชายไว้รอหญิง เรียก เลี้ยงไว้ถ้า อย่างว่า ก็หากตกแต่งเลี้ยงทอมไว้ถ้าชาย (กา). -
ถาก
แปลว่า : ฟันเอียง ฟันเฉียง เรียก ถาก อย่างว่า ถากไม้บ่มีเหลี่ยมเค้าแสนชิเกลี้ยงกะบ่งาม (ภาษิต) ถากให้เกลี้ยงเหลาตื่มเติมดู แล้วจิ่งลงลายสลักตื่มเติมงามย้อง (ภาษิต). -
ถาง
แปลว่า : ฟันให้เตียน เรียก ถาง เช่น ถางไฮ่ถางนา ถางป่าถางดง ถางพงถางไพร อย่างว่า แม้นจักถมถางฆ่าของฮองเฮียงลูก แม้นจักซำแช่ไว้ในน้ำบ่วางได้แล้ว (สังข์) คึดเมื่อศิลป์ชัยม้างมารถมถางมอด วันนั้น เทื่อนี้ได้หมื่นตื้อกองแก้วบ่ลืม ได้แล้ว (สังข์). -
ถาน
แปลว่า : ส้วมถ่ายของพระสงฆ์ เรียก ถาน ถานขี้ เว็จ วิจ ก็ว่า อย่างว่า เบิ่งพระให้เบิ่งถาน เบิ่งสมภารให้เบิ่งจัวน้อย (ภาษิต). -
ถ่าน
แปลว่า : ไม้ที่เผาใช้แทนฟืน เรียก ถ่าน อย่างว่า กินยาตางผู้ไข้ เผาผีตางเอาถ่าน ถ่านอีกอย่างหนึ่งใช้ทำถ่านบั้งไฟหมื่นบั้งไฟแสน. -
ถ้าน
แปลว่า : ชั้น ถาน อย่างว่า พาชีผ้ายเหาะลงถ้านต่ำ (กา) ถ้านนี้หนักคู่ล้านทับลั่นลงเต็ง (ฮุ่ง) แม้นว่าโทษถึกถ้านเถิงที่มรณา ขอให้ภูมีใส่ส่งคืนเถิงเถ้า เหตุไป่เคยคลองฮู้ทำเนียมในพระราช ผิดถืกให้จอมเจ้าค่อยสอนแด่เนอ (สังข์). -
ถาบ
แปลว่า : ตบ ตี นกตบปีกเรียก นกถาบปีก ตีแขนเรียก ถาบขี้แฮ้. -
ถาม
แปลว่า : พูดเพื่อรับคำตอบเรียก ถาม อย่างว่า ถามข่าวเจ้าถามข่าวเทิงนา ถามข่าวปลาถามข่าวเทิงเข้า ถามข่าวเจ้าว่ามีผัวแล้วหรือบ่ หรือว่ามีแต่ชู้ผัวชิช้อนบ่มี (กลอน) นาดีถามหาเข้าปลูก ลูกดีถามหาพ่อหาแม่ (ภาษิต). -
ถ้ามกลาง
แปลว่า : ที่ตรงกลาง ระหว่างกลาง ถ้ำกลาง ก็ว่า.